رابطه هوش هیجانی کلاس و جو روانی ـ اجتماعی کلاس با بهزیستی مدرسه: نقش واسطه‌ای ارضای نیاز‌های اساسی روان‌شناختی

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روان‌شناسی تربیتی دانشگاه شیراز

2 دانشیار دانشگاه شیراز

چکیده

هدف این پژوهش تعیین نقش واسطه‌ای ارضای نیاز‌های اساسی روان‌شناختی در مدرسه در رابطه بین ابعاد جو روانی‎ـ‌اجتماعی کلاس و هوش هیجانی کلاس با بهزیستی مدرسه بود. شرکت‌کنندگان در پژوهش، 384 نفر(183 دختر و 201 پسر) از دانش‌آموزان دوره متوسطه دوم شهرستان شیراز بودند که با روش نمونه‌برداری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. به منظور بررسی متغیرهای پژوهش، شرکت‌کنندگان فرم کوتاه مقیاس بهزیستی ذهنی نوجوانان در مدرسه (تیان، وانگ و هوبنر، 2015)، مقیاس نیاز‌های اساسی روان‌شناختی دانش‌آموزان نوجوان در مدرسه (تیان، هان و هوبنر، 2014)، مقیاس فراخلق رگه گروه باسک (آریتزتا و دیگران، 2016) و سیاهه کلاس من (فریزر، گیدینگز و مک‌رابی، 1995) را در محل کلاس‌های عادی خود تکمیل کردند. نتایج مدل‌یابی معادلات ساختاری نشان داد که بر اساس ابعاد جو روانی‎ـ‌اجتماعی کلاس و هوش هیجانی کلاس، می‌توان ارضای نیاز‌های اساسی روان‌شناختی در مدرسه را پیش‌بینی کرد و ارضای نیاز‌های اساسی روان‌شناختی در مدرسه نیز متغیر پیش‌بین معنا‌دار بهزیستی مدرسه بود. همچنین نقش واسطه‌ای ارضای نیاز‌های اساسی روان‌شناختی در مدرسه در رابطه بین ابعاد جو روانی‎ـ‌اجتماعی کلاس و هوش هیجانی کلاس با بهزیستی مدرسه، مورد تأیید قرار گرفت. بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت که بهبود هوش هیجانی کلاس، جو روانی‎ـ‌اجتماعی کلاس و ارضای نیاز‌های اساسی روان‌شناختی در مدرسه، می‌تواند در ارتقای بهزیستی مدرسه دانش‌آموزان مؤثر باشد.
 

کلیدواژه‌ها

موضوعات