مقایسه مهارت‌های اجتماعی و مشکلات روان‌شناختی در دانش‌آموزان قلدر، قربانی و عدم درگیر

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی کودک و نوجوان

2 کارشناس ارشد روانشناسی بالینی کودک و نوجوان

3 استاد دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

هدف این پژوهش مقایسه مهارت‌های اجتماعی و مشکلات روان‌شناختی در دانش‌آموزان مقطع راهنمایی درگیر در پدیده قلدری است. با روش نمونه‌برداری خوشه‌ای 282 دانش‌آموز به طور کاملاً تصادفی به عنوان نمونه انتخاب و از بین این دانش‌آموزان و از طریق معرفی اولیای مدرسه 53 دانش‌آموز قلدر، 56 دانش‌آموز قربانی و 173 دانش‌آموز عادی شناسایی شد. دانش‎آموزان مقیاس خودگزارش‎دهی مشکلات رفتاری ‎آشنباخ (YSR؛ آشنباخ، 1991) و پرسشنامه مهارت‌های اجتماعی (TISS؛ ایندربیتزن و فوستر، 1992) را تکمیل کردند. نتایج تحلیل واریانس یک‎راهه نشان دادند دانش‌آموزان قلدر در مهارت‌های اجتماعی مثبت به صورت معناداری از دو گروه دیگر پایین‌تر و در مقابل مهارت‌های منفی آنان به طور معناداری بالاتر از دو گروه بود. همچنین میانگین نمره‌های افراد قلدر و قربانی در اختلال‎‎های درونی‌سازی‌شده به طور معناداری بالاتر از دانش‌آموزان عدم درگیر است. همچنین در اختلال‎های برونی‌سازی‌شده میانگین افراد قلدر به طور معناداری بالاتر از دانش‌آموزان عدم درگیر در پدیده قلدری است. تفاوت مهارت‌های اجتماعی دانش‌آموزان (قلدر و قربانی و عدم درگیر) و اختلال‎های درونی‌سازی و برونی‌سازی‎شده دانش‌آموزان قلدر و قربانی حاکی از اهمیت ارائه آموزش‌ مهارت‌های اجتماعی و برنامه‌های پیشگیری ومداخله مناسب در مدارس جهت جلوگیری از وقوع قلدری و پیامدهای آسیب‌زای آن است.

کلیدواژه‌ها